SQL SERVER – Extend – GAM – SGAM – PFS

Extend Nedir? Tekrardan selamlar arkadaşlar. Bir önceki yazımda “Page nedir” sorusunu sormuştuk. Yine aynı şekilde ilerlemeyi düşünüyorum. Maddenin en küçük yapı taşı nasıl atomsa Sql Server’ında page demiştik. Şimdi bir adım yukarı çıkıyoruz. Maddeler nasıl moleküllerden oluşuyorsa (bir veya daha fazla atomun birleşmesi diyebiliriz.) Sql server ‘da içerisindeki işlemleri, verinin yönetimini 8 page’in birleşerek oluşturduğu extendler aracılığı ile yürütür. Veriyi diskten page page çekerek ram’e aktarmaz. Extendler halinde çekerek ram’e aktarır. Her bir extend 8 Page’den oluşur ve boyutu 64KB olur. (8KB x 8) Extendler 2 çeşittir. Uniform Extend Birleştirilen ve extend olarak tanımlanan pagelerin hepsi tek bir objeye (table , index vs aklınıza ne geliyorsa) aitse bu extend’e uniform extend denir. Mixed Extend Birleştirilen ve extend olarak tanımlanan pagelerin hepsi tek bir objeye ait değilse bu extende de mixed extend denir. Mixed extend en fazla 8 pageden oluştuğu için en fazla 8 objeye ait olabilir. Yeni bir tablo oluşturduğunuzda […]

SQL SERVER – Extend – GAM – SGAM – PFS

Extend Nedir?

Tekrardan selamlar arkadaşlar. Bir önceki yazımda “Page nedir” sorusunu sormuştuk. Yine aynı şekilde ilerlemeyi düşünüyorum. Maddenin en küçük yapı taşı nasıl atomsa Sql Server’ında page demiştik. Şimdi bir adım yukarı çıkıyoruz. Maddeler nasıl moleküllerden oluşuyorsa (bir veya daha fazla atomun birleşmesi diyebiliriz.) Sql server ‘da içerisindeki işlemleri, verinin yönetimini 8 page’in birleşerek oluşturduğu extendler aracılığı ile yürütür.

Veriyi diskten page page çekerek ram’e aktarmaz. Extendler halinde çekerek ram’e aktarır. Her bir extend 8 Page’den oluşur ve boyutu 64KB olur. (8KB x 8)

Extendler 2 çeşittir.

Uniform Extend

Birleştirilen ve extend olarak tanımlanan pagelerin hepsi tek bir objeye (table , index vs aklınıza ne geliyorsa) aitse bu extend’e uniform extend denir.

Mixed Extend

Birleştirilen ve extend olarak tanımlanan pagelerin hepsi tek bir objeye ait değilse bu extende de mixed extend denir. Mixed extend en fazla 8 pageden oluştuğu için en fazla 8 objeye ait olabilir.

Yeni bir tablo oluşturduğunuzda genellikle mixed extend olarak oluşturulur. Ne zaman içerisindeki data miktarı 64KB geçerse o zaman Uniform extend olarak tekrar yapılandırılır.

SQL SERVER, 2016 sürümünden bu yana genellikle uniform extendler kullanma eğilimindedir. Eğer sisteminiz 2014 versiyonu ise ve uniform extendler kullanmasını istiyorsanız 1118 Trace Flagını kullanabilirsiniz. Ben tüm sql instancelarında bu trace flagı kullanmayı öneririm.

Extend ve Page yapısını bir miktar anladığımızı düşünüyorum. Çok basitçe özetleyecek olursak: Page bir kitabın sayfası gibiydi ve 8kb boyutundaydı. Extend kitapların içerisindeki her 8 sayfalık bölümlerdi.

Ancak kitaba bir şeyler yazılmaya devam ediyor. Henüz bitmiş bir kitap değil. Üstelik bu yazılma işlemi tek düze şekilde yapılmıyor. Bir yazar ilk bölümün (extend) 2. Sayfasına bir şeyler yazılırken bir başka yazar 15. Bölümün 6. Sayfasına bir şeyler yazmaya çalışıyor. ( Hatta birileri de bir yandan okumaya çalışıyor 🙂 )

Peki bir şeyler yazmak istersek hangi bölümde ve hangi sayfada boşluklar olduğunu nerden bileceğiz?

GAM – SGAM – PFS

Bu noktada ise karşımıza GAM (Global Allocation Map), SGAM (Shared Global Allocation Map) ve PFS çıkıyor.

GAM ve SGAM aslında birer page’dir. Bu pagelerde hangi extendlerin dolu yada boş olduğu bilgisi bulunur. Her bir extend hem GAM, hemde SGAM içerisinde bir bit ile temsil edilirler.

  • Extend eğer uniform ise ve içerisinde boş yer var ise GAM page’inde 1 SGAM pageinde 0 ile temsil edilir.
  • Extend eğer mixed ise ve içerisinde boş yer varsa GAM page’inde 0 ile SGAM page’inde 1 ile temsil edilir.
  • Eğer Extend dolu ise ister mixed ister uniform olsun GAM ve SGAMda 0 ile temsil edilir.

Bu mekanizma bir insert esnasında veriyi nereye yazacağına karar vermek için kullanılan bir mekanizmadır.

Bir page 8KB demiştik. 8 KB ise 64.000 bit yapar. Yani bir GAM içerisinde 64bin extend işaretlenebilir. Buda yaklaşık 64.000 x 8KB = 4GB dataya işaret edebilir demek oluyor.

Her veri tabanı dosyasının kendi GAM ve SGAM sayfaları zinciri vardır. İlk GAM sayfası her zaman veri dosyasındaki üçüncü sayfadır (page id 2). İlk SGAM sayfası her zaman veri dosyasındaki dördüncü sayfadır (page id 3). Eğer data boyutu 4GB geçerse bir gam ve sgam page daha oluşturulur. Sonraki GAM ve SGAM sayfaları, veri dosyalarında her 511.230 sayfada bir görünür ve bu, gerektiğinde SQL Server’ın bunlar arasında hızlı bir şekilde gezinmesine olanak tanır.

Sayfa boş alanı ( Page Free Space – PFS ) adı verilen başka bir allocation map sayfası daha vardır.

PFS, sayfaların içindeki boş alan miktarını tutan bir sayfadır ve SQL Server’da veri sayfalarının yönetimini optimize etmeye yardımcı olur. Her bir page için 1 baytlık bir işaretleme yapar. Bu 1 bayt içerisinde sayfanın ne kadarının boş olduğu bilgisi, allocate edilip edilmediği, kullanılıp kullanılmadığı, içerisinde silinen data olup olmadığı bilgilerini tutar. Bu yapı, verinin verimli bir şekilde kullanılmasını ve veri depolama performansının artırılmasını sağlar.

Şimdiye kadar sizlere storage engine içerisinde kullanılan mekanizmanın parçalarını anlattım.  Muhtemelen bir sonraki yazım Storage Engine ‘in nasıl çalıştığı ve bu mekanizmaları nasıl kullandığı hakkında olacaktır. Bir verinin veri tabanına yazılma serüvenini baştan sonra hikayeleştirmeyi düşünüyorum.

Benzer Yazılar

SQL SERVER SERViS RESTART HATASI

SQL Server 2 hafta önce

Bu haftaki yazımızda karşılan bir hata üzerindeki; logları ve çözümünü anlatacağım. Aşağıdaki GÖRSEL-1’de görüldüğü üzere SQL servisini restart ettiğimiz sırada bir hata ile karşılaşıyoruz. Servis running state’e geçemiyor. “The request failed or the service did not respond in a timely fashion. Consult the event log or other applicable error logs for details” şeklinde bir uyarı veriyor. Hatanın çözümüne doğru ilerlerken farklı servis hesaplarıyla veya “Local System” hesabı ile restart etmeye çalıştığınızda servis ilginç bir şekilde ayağa kalkıyor. Ancak Always on sistem çalışıyorsanız farklı servis hesaplarını kullandığınızda always on size haberleşme izni vermiyor. Aynı hesabın şifresi ile ilgili sorunlar olduğu düşünüp hesabın şifresini de değiştirdiğiniz de yine sonuç alamıyorsunuz. Burdan yola çıkıldığında sıkıntı servis hesabında gibi görünüyor olabilir ancak çözüme geçildiğinde regedit üzerinde yapacağımız bir işlem ile sorunu çözüyoruz. Servis hesabının kaydının olduğu regedit kaydını siliyoruz. Regedit üzerindeki servis hesap bilgisi güncellendiğinde sorun çözülmüş olmakta. GÖRSEL-1  Servis restart edildiğinde SQL’in verdiği Error […]

SQL’DE İKİ NODE’UN RESOLVING DURUMA DÜŞMESİ VE ÇÖZÜMÜ

SQL Server 1 ay önce

Bu yazımızda failover olma işlemi esnasında karşılaşılan bir durumdan kısaca bahsedeceğim. Kısa bir yazı olacak ama önemli olduğunu düşünüyorum. Bazen failover olmak istediğinizde cluster secondary’e node’a failover olamaz, hem secondary hem de primary node’unuz resolving durumuna geçer. Bu durumla daha çok otomatik failover olma durumlarında karşılaşılır çünkü sistem failover’a aslında hazır değildir ancak cluster bunu bir şekilde bilemez. Failover olma gerçekleşemez bir anlamda sql cluster askıda kalır ve hiçbir sunucu da sql engine çalışmaya devam edemez. (GÖRSEL-1) GÖRSEL-1 GÖRSEL-1 üzerinde gördüğünüz üzere availability group resolving duruma düşer. Availability replica’lar üzerinde de gördüğünüz üzere primary ve secondary tüm node’lar resolving state’e düşer. Böyle bir durumunda iki farklı çözüm yolumuz var;   Çözüm: ikinci node’a sunucu restart’ı atmak. Bu noktada secondary sql node’a servis restart atmak işe yaramıyor. Zaten db’ler iki taraflı resolving modda. O sebeple ancak sunucu restart atıldığında cluster ayakta olan sunucuyu görüyor ve askıda kalma durumundan ilk başta primary […]

Query Store Nedir?

SQL Server 1 ay önce

Query Store ile birlikte execution planın seçimi ve bu sürecin performansa etkisini anlayabiliriz. SQL Server içerisinde bulunan Query Store özelliği, çalıştırılan sorguların execution planını ve bu sırada oluşan istatistiklerini otomatik olarak yakalar. Böylece query plan değişikliği ile oluşan problemleri de hızlı ve kolay şekilde fark edebiliriz. Elinizde bulunan bir sorguya ait query plan zamanla değişebilir. Bunun birçok sebebi vardır. Tablo yapısına yeni bir column eklenmesi Veri tipinin değiştirilmesi Sorgularda yeni parametrelerin eklenip çıkarılması Verilerde, schemalarda veya sorgu parametrelerindeki değişiklik Burada önemli olan ise bazen bu değişimler sorgunun yavaş çalışmasına neden olur. Query Store ile beraber bu yavaşlığın kök nedenine inmek daha kolay oldu. Ayrıca query store sayesinde ilgili sorguya ait read-write bilgileri ve cpu tüketimi bilgilerine de erişebilirsiniz. Query Store’u veritabanı seviyesinde aktif edebiliyoruz. Veritabanı üzerine sağ tıklayarak properties diyoruz ve Query Store sekmesine geliyoruz. Operation Mode alanından Read Write’ı seçiyoruz. Böylelikle Query Store gerekli bilgiyi toplayabilir ve size ilgili sonuçları […]

4 Yorum

  • Furkan küçük 24 Temmuz 2023

    Hocam ilk gam sayfası her zaman veri dosyasındaki 3. Sayfasıdır (page ID 2 ) yazmışsınız bunun ne anlama geldiğini aynı şekilde SGAM içinde anlatabilir misin

  • Duran BÜYÜKÖZTÜRK 24 Temmuz 2023

    Hocam MDF içerisinde SQL SERVER’ın çalışmasını sağlayan ve yerleri sabit olan pageler vardır. Örneğin HEADER page her mdf’in ilk pageidir. Ardından PFS gelir ve onun ardından GAM ve SGAM pageleri. Bunların yerleri sabittir. data miktarı 4gb geçtiğinde tekrar gam ve sgam pageler oluşturulur. Gam ve Sgam pagelerde her extend için 1 ve 0 değerleri tutulur. Extendde boş yer varsa 1 yoksa 0 şeklinde ifade edilir. Bu pageler allocation map pageleridir. Datanın efektif bir şekilde depolanmasını sağlar.

  • […] bakalım. 5-Şimdi ise “DBCC showfilestats” komutu ile file içerisine “UsedExtents“ kolonuna bakarak veri yazılıp yazılmadığını kontrol edebiliriz. Bizim eklemiş […]

  • […] bakalım. 5-Şimdi ise “DBCC showfilestats” komutu ile file içerisine “UsedExtents“ kolonuna bakarak veri yazılıp yazılmadığını kontrol edebiliriz. Bizim eklemiş […]

Yorum Yaz

Rastgele